Droge huid in de winter: waarom ze jeukt en wat helpt

Algemene informatie, geen medisch advies. Heb je aanhoudende jeuk, rode plekken of kloven die niet genezen, bespreek ze dan met je huisarts.

Een droge huid voelt ruw aan, jeukt en schilfert soms. In de winter heb je er vaak meer last van, zeker als je ouder wordt. Dit artikel legt uit waarom je huid in het koude seizoen uitdroogt en welke eenvoudige gewoonten huisartsen en huidartsen aanraden.

Wat je merkt bij een droge huid

Thuisarts, de patiëntensite van het Nederlandse huisartsengenootschap NHG, beschrijft een droge huid als ruw en jeukend. Soms zie je schilfers: kleine stukjes vel die loslaten. Soms ontstaan er ook kleine barstjes die pijn doen. Een droge huid gaat bovendien sneller kapot. Wie een droge huid heeft, krijgt volgens Thuisarts ook sneller eczeem. Eczeem is een ontsteking van de huid met rode, jeukende plekken.

Je hele lichaam kan droog zijn, maar sommige plekken hebben er vaker last van. Thuisarts noemt de buitenkant van je bovenarmen, je rug en de voorkant van je onderbenen.

Waarom je huid in de winter droger wordt

Een deel heeft met je huid zelf te maken. Iedereen heeft van nature een bepaald huidtype en sommige mensen hebben gewoon een drogere huid. Als je ouder wordt, maakt je huid ook minder vet aan. Daardoor wordt ze droger.

Daarnaast spelen water, zeep en lucht een rol. Zeep, douchegel, shampoo en schoonmaakmiddelen drogen je huid uit. Lang en heet douchen of in bad gaan spoelt het eigen vetlaagje van je huid weg. In de winter komt daar de lucht in huis bij: die is dan droger, omdat het binnen veel warmer is dan buiten.

De American Academy of Dermatology, de Amerikaanse vereniging van huidartsen, raadt aan om de lucht in huis vochtiger te maken met een luchtbevochtiger, bv. in je slaapkamer tijdens de nacht. Ze vraagt wel om het toestel geregeld schoon te maken om schimmel te vermijden. Te veel vocht in huis werkt immers schimmel in huis in de hand.

Korter douchen met minder zeep

Thuisarts raadt aan om niet meer dan één keer per dag te douchen en liefst minder vaak. Elke dag douchen is niet nodig. Douche kort, niet langer dan 5 of 10 minuten, met lauw of warm water dat niet warmer is dan 37 of 38 graden. Gebruik zo weinig mogelijk douchegel, zeep en shampoo.

De Amerikaanse huidartsen geven een gelijkaardig advies: beperk een bad of douche tot vijf à tien minuten in warm water. Gebruik een zacht wasmiddel en alleen waar het nodig is, zoals in je oksels en je liesstreek. Dep je huid daarna zacht droog met een handdoek in plaats van ze droog te wrijven.

Een droge huid insmeren met basiszalf

Thuisarts raadt in de eerste plaats aan om vaak in te smeren met een basiszalf. Dat is een zalf, crème of lotion zonder medicijn, die je zonder voorschrift bij de apotheek of drogist koopt. Smeer ze op je hele lichaam, twee keer per dag of vaker: bv. één keer na het wassen en één keer voor het slapengaan. De basiszalf legt een vettig laagje op je huid. Zo houdt je huid meer vocht vast, wordt ze minder droog en jeukt ze minder. Een dunne bodylotion of bodymilk is volgens Thuisarts vaak niet vet genoeg.

De Amerikaanse huidartsen raden ook een crème of zalf aan in plaats van een lotion, omdat die meer vocht toevoegen. Smeer bij voorkeur meteen na het douchen, nu je huid nog vochtig is. Kies producten zonder parfum, want geurstoffen kunnen een droge, gevoelige huid irriteren. Ze geven nog enkele andere gewoonten mee:

• Draag handschoenen bij de afwas of het tuinwerk en ook buiten in de koude, droge lucht.
• Kies losse kleding van katoen, want strakke kleding of wol en polyester rechtstreeks op je huid kunnen schuren.
• Gebruik lippenbalsem of vaseline als je lippen droog zijn.

Handschoenen horen dus ook bij je uitrusting als je buiten beweegt in de herfst en winter.

Wanneer naar de huisarts?

Volg je de adviezen en worden je klachten niet minder, of worden ze steeds erger, maak dan een afspraak bij je huisarts. Die kan nagaan of je eczeem hebt. Ook de Amerikaanse huidartsen wijzen erop dat een huid die droog blijft ondanks deze gewoonten kan wijzen op een onderliggende aandoening, zoals atopisch eczeem.

Bronnen

• Thuisarts, Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG). Ik heb een droge huid. 2025 (laatst gewijzigd op 20 november 2025).
• American Academy of Dermatology Association. Dermatologists’ top tips for relieving dry skin. Geraadpleegd in november 2026.