Griepvaccin na 65: waarom een versterkt vaccin

Algemene informatie, geen medisch advies. Bespreek met je huisarts of apotheker welk vaccin voor jou past.

Het griepvaccin na 65 krijgt dit najaar opnieuw aandacht, want het Vlaamse Departement Zorg raadt de griepprik aan tussen midden oktober en eind november. De Hoge Gezondheidsraad, die beleidsmakers in België wetenschappelijk adviseert, raadt 65-plussers een versterkt vaccin aan. Hieronder lees je wat dat inhoudt, wat het kost en hoe je het met de covidprik combineert.

Waarom de Hoge Gezondheidsraad een versterkt vaccin aanraadt

In het advies voor het griepseizoen 2026-2027 krijgen mensen van 65 tot 74 jaar een hoge prioriteit, met een hooggedoseerd vaccin of een vaccin met adjuvans. Vanaf 75 jaar en voor bewoners van woonzorgcentra is de prioriteit zeer hoog, met dezelfde twee vaccins. Gezonde mensen van 50 tot 64 jaar hebben een matige prioriteit en krijgen een standaardvaccin.

Een vaccin met adjuvans bevat een hulpstof, het adjuvans, die de afweerreactie versterkt. Een hooggedoseerd vaccin bevat meer van het viruseiwit waartegen je lichaam afweer opbouwt. Volgens de Hoge Gezondheidsraad zijn beide versterkte vaccins in klinisch onderzoek beter gebleken dan vaccins met een standaarddosering, al is het bewijs sterker voor het hooggedoseerde vaccin. Het Departement Zorg schrijft dat een versterkt vaccin een betere bescherming kan bieden.

Griepvaccin na 65: wat een grote studie over het hooggedoseerde vaccin toont

DiazGranados en collega’s publiceerden in 2014 een gerandomiseerde studie, waarin deelnemers door loting een vaccin krijgen. De studie volgt 31.989 volwassenen van 65 jaar of ouder in de Verenigde Staten en Canada, gedurende twee griepseizoenen.

Door een labo bevestigde griep komt voor bij 1,4 procent met het hooggedoseerde vaccin en bij 1,9 procent met het standaardvaccin. De relatieve werkzaamheid, het procentuele verschil in griepgevallen tussen beide groepen, bedraagt 24,2 procent. Ernstige ongewenste voorvallen, dus ernstige gezondheidsproblemen tijdens de studie, melden 8,3 procent van de deelnemers met het hooggedoseerde vaccin en 9,0 procent met het standaardvaccin. De studie is gefinancierd door Sanofi Pasteur, de fabrikant van het vaccin.

Hoeveel 65-plussers zich laten vaccineren

Volgens de Gezondheidsenquête 2023-2024 van Sciensano, het Belgische instituut voor volksgezondheid, liet 64,8 procent van de 65-plussers zich in de twaalf maanden voor de enquête vaccineren tegen griep. Het gaat om eigen opgave, en Sciensano noemt dat ver onder de doelstelling van 75 procent die de Wereldgezondheidsorganisatie voor ouderen vooropstelt. De meeste mensen herstellen volgens de Wereldgezondheidsorganisatie binnen een week, maar ouderen lopen meer risico op ernstige ziekte of complicaties. Wie aan zijn gezonde levensjaren werkt, neemt de griepprik dus best mee in de najaarsplanning.

Waar je het vaccin haalt en wat het kost

Volgens het Departement Zorg kunnen huisartsen, apothekers, verpleegkundigen en vroedkundigen vaccineren. De toediening is gratis, al kan de huisarts consultatiekosten aanrekenen. Het griepvaccin zelf is betalend, maar 65-plussers krijgen voor het gewone en het versterkte vaccin een terugbetaling via het ziekenfonds. In een Vlaams erkende woonzorgvoorziening is het griepvaccin gratis.

Huisarts geeft een 76-jarige vrouw in haar praktijk een griepvaccin in de bovenarm

Het RIZIV, het Rijksinstituut voor ziekte- en invaliditeitsverzekering, geeft de bedragen. Voor een standaardvaccin betaal je als risicogroep 4,08 euro, of 2,45 euro met verhoogde tegemoetkoming. Wie niet tot een risicogroep behoort, betaalt 17,74 euro. Het hooggedoseerde vaccin en het vaccin met adjuvans worden voor 65-plussers gedeeltelijk terugbetaald als de behandelende arts een versterkt vaccin nodig vindt, of als de apotheker de aflevering registreert in je Gedeeld Farmaceutisch Dossier. Je betaalt dan 7,92 euro, of 4,71 euro met verhoogde tegemoetkoming. Wie niet aan de voorwaarden voldoet, betaalt 30,87 euro. Per persoon wordt één griepvaccin per seizoen terugbetaald.

Griepvaccin en covidprik in één bezoek

Het covidvaccin is gratis, en je kunt je ertegen laten vaccineren tussen begin oktober en midden december. Kies je voor beide vaccins, dan kun je ze volgens het Departement Zorg tussen midden oktober en eind november in hetzelfde bezoek laten toedienen. De Hoge Gezondheidsraad beschouwt die gelijktijdige toediening als veilig en effectief. Het Departement Zorg raadt daarnaast een vaccin tegen pneumokokken, bacteriën die onder meer longontsteking kunnen veroorzaken, aan voor iedereen vanaf 65 jaar. Bescherming tegen RSV, een virus dat de luchtwegen infecteert, is aanbevolen vanaf 75 jaar en vanaf 60 jaar bij minstens één risicofactor.